Astronomy Picture of the Day   [in Dutch]

Ontdek het heelal! (of: [in English])   Elke dag wordt een andere afbeelding of foto van ons fascinerende heelal onder de aandacht gebracht
met een bijbehorende korte uitleg geschreven door een sterrenkundige.

27 Augustus 2025

Zie Uitleg. Door op de
   afbeelding te klikken laadt u de versie met de hoogst beschikbare
   resolutie.

WISPIT 2b: Exoplaneet Snijdt Scheiding in Protoplanetaire Schijf

Credit: ESO, VLT, SPHERE;
Beeldbewerking & Copyright: ESO, Richelle van Capelleveen (Leiden Obs.) et al.;
Tekst: Ogetay Kayali (MTU)

Uitleg: Dat gelige lichtpuntje — wat is dat? Het is een jonge planeet buiten ons Zonnestelsel. De weergegeven afbeelding van de Very Large Telescope in Chili toont een ver tafereel dat vergelijkbaar is met dat rond de vorming van ons eigen Zonnestelsel, zo'n 4,5 miljard jaar geleden. Hoewel we niet in het verleden kunnen terugkijken om de vorming van de Aarde direct waar te nemen, staan telescopen ons toe om vergelijkbare processen rondom verre sterren waar te nemen. In het midden van dit beeldveld bevindt zich een jonge, op de Zon lijkende ster, waarvan de heldere gloed werd afgedekt door het verduisterende schijfje van een coronagraaf. Rondom de ster is een heldere, stoffige protoplanetaire schijf zichtbaar — het ruwe materiaal waaruit planeten kunnen worden gevormd. Scheidingen en concentrische ringen markeren waar een pasgeboren wereld gas en stof onder zijn eigen zwaartekracht verzamelt, daarbij de ruimte schoonvegend in zijn baan rondom de ster. Hoewel sterrenkundigen al eerder in schijven ingebedde planeten hebben afgebeeld, is dit de eerste waarneming van een exoplaneet die nog actief zijn scheiding in een schijf snijdt — het vroegste directe zicht op dit proces van schoonvegen in actie.