Astronomy Picture of the Day   [in Dutch]

Ontdek het heelal! (of: [in English])   Elke dag wordt een andere afbeelding of foto van ons fascinerende heelal onder de aandacht gebracht
met een bijbehorende korte uitleg geschreven door een sterrenkundige.

16 September 2026

Zie Uitleg. Door uw cursor
    over de afbeelding te schuiven verschijnt een geannoteerde versie. Door
    op de afbeelding te klikken laadt u de versie met de hoogst beschikbare
    resolutie.

Webb's Uitzicht op M 64, het Blauw Oogstelsel

Credit: NASA, CSA, ESA, F. Belfiore (ESO), J. Lee (STScI), A. Leroy (OSU), & D. Thilker (JHU);
Beeldbewerking: G. Kober (NASA / Catholic University)
Tekst: Keighley Rockcliffe (NASA GSFC, UMBC CSST, CRESST II) & Rolf Jansen (ASU)

Uitleg: Waar Hubble duisternis vindt, ziet Webb soms licht. Een voorbeeld is Messier 64, een nabij spiraalstelsel met vele bijnamen. De donkere band van stof, die het licht van de heldere kern deels blokkeert, gaf aanleiding tot "het Blauw Oogstelsel". Het Mid-InfraRed Instrument (MIRI) aan boord van de James Webb ruimtetelescoop ziet dat stof stralen (hier weergegeven in rode tinten) daar waar het licht van omringende pasgeboren sterren absorbeert en weer uitzendt in het infrarood. Deze jonge sterren bevinden zich in rozerode stervormingsgebieden in de Hubble afbeelding, die verschijnt wanneer u uw cursor over de afbeelding schuift. Terwijl de sterren en het interstellaire gas in de centrale delen van M 64 in dezelfde richting ronddraaien, draait het gas in de buitendelen in tegenovergestelde richting. Dat leidt in gebieden waar de twee gas"stromen" elkaar ontmoeten en op elkaar botsen tot verhoogde stervormingsactiviteit. Het stoffige oog van M 64 en de bizarre rotatie zijn waarschijnlijk het gevolg van de versmelting van twee afzonderlijke melkwegstelsels zo'n miljard jaar geleden. Men dacht ooit dat spiraalstelsels een onverstoorde ontstaansgeschiedenis hadden. M 64 leverde onomstotelijk bewijs dat spiraalstelsels, inclusief onze eigen Melkweg, botsingen en versmeltingen kunnen ondergaan. Webb's uitzicht op M 64 staat sterrenkundingen toe meer te leren over de structuur, bewegingen, en samenstelling van het interstellaire stof en vertellen ons over de onstuimige geschiedenis van het stelsel.