Astronomy Picture of the Day   [in Dutch]

Ontdek het heelal! (of: [in English])   Elke dag wordt een andere afbeelding of foto van ons fascinerende heelal onder de aandacht gebracht
met een bijbehorende korte uitleg geschreven door een sterrenkundige.

21 December 2025

Zonnewende op een Rondwentelende Aarde

Credit: Meteosat 9, NASA, Earth Observatory, Robert Simmon

Uitleg: Is het mogelijk om aan de kanteling van de Aarde te zien dat het vandaag de dag van de winterzonnewende is? Jazeker. Tijdens een zonnewende is de terminator van de Aarde — de scheidingslijn tussen dag en nacht — het meest gekanteld. Het weergegeven time-lapse filmpje demonstreert dit door een heel jaar op planeet Aarde in 12 seconde af te spelen. Vanuit zijn geosynchrone baan rond de Aarde maakte de Meteosat 9 weersatelliet elke dag op dezelfde lokale tijd een infraroodopname van de Aarde. Het filmpje start op de herfstequinox van september 2010, toen de terminator vertikaal over de Aarde lag. Terwijl de Aarde zijn baan rond de Zon vervolgt, ziet u de terminator zodanig kantelen dat het noordelijk halfrond minder dagelijks zonlicht ontvangt, wat de winter tot gevolg heeft in het noorden. Op het punt waar de terminator zijn grootste kantelhoek bereikt vindt de winterzonnewende plaats in het noorden en de zomerzonnewende in het zuiden. Naarmate het jaar vordert en nadat de lente-equinox van maart 2011 halverwege het filmpje passeert kantelt de terminator vervolgens naar de andere kant, waardoor de winter begint op het zuidelijk halfrond — en de zomer aanbreekt op het noordelijke. Het jaar eindigde weer met een nachtevening in september, waarmee weer één van de miljarden baantjes werd voltooid die de Aarde in zijn geschiedenis rond de Zon heeft getrokken.